“Drogi miedzi” czyli historia wraku z Myślenicami w tle – Jozef GOLIAN

Dzielenie się jest dbaniem o innych!

We wtorek ubiegłego tygodnia 7 maja br., miałem przyjemność uczestniczyć już w drugiej premierze filmu: “Drogi miedzi”, która odbyła się o godz. 11.00 w kinie Mier w słowackim partnerskim mieście Myślenic, a więc w Spiskiej Nowej Wsi.

Dla mniej zorientowanych przypominam, że miasto które obecnie liczy 37 200 mieszkańców jest siedzibą powiatu i bramą do Słowackiego Raju, stanowiło historycznie jeden z ważnych ośrodków regionu Spisz i otrzymało prawa miejskie już w roku 1271 od węgierskiego króla Stefana V., potwierdzone 40 lat później przez króla Karola Roberta Andegaweńskiego. Następnie od czasów, kiedy Cesarz Zygmunt Luksemburski, piastujący także godność króla Czech i Węgier, pożyczył w roku 1412 od polskiego monarchy Władysława Jagiełły prawdziwą górę pieniędzy: 37 tysięcy kop groszy praskich (to 7,5 tony czystego srebra) miasto stało się z kolejnymi 15 miastami, dwoma zamkami i 13 wsiami na 360 lat częścią Polskiego Królestwa.

Wracając do filmu: Drogi miedzi lub Śladami miedzi z wraku Bom Jesus.

Film popularno-naukową formą daje możliwość niezapomnianego wglądu w historię górnictwa i metalurgii miedzi od późnego średniowiecza po wczesne wieki nowoczesności.

Historia rozpoczyna się na wybrzeżu Namibii, gdzie przy wydobywaniu diamentów archeolodzy odkryli unikalny pięciuset letni wrak portugalskiego statku. Oprócz złotych monet i innych kosztowności znaleźli także ogromne ilości miedzi. Wyjaśnianie jej pochodzenia stworzyło wyjątkową historię, w tle której toczyła się historyczna walka o spełnienie pragnienia zdobycia egzotycznych przypraw, za które ludzie nie wahali się płacić złotem i podejmować dalekie i ryzykowne podróże.

W pierwszej części dowiadujemy się, jak wydobywano miedź, co z niej robiono, dlaczego stała się poszukiwanym towarem, ale także o miejscach, gdzie powstały pierwsze banki świata i co wpłynęło na powstanie renesansu.

Kiedy i gdzie powstała najstarsza i do dziś działająca mennica w Europie, gdzie przyszedł na świat najbogatszy człowiek świata, i co znaczył pierwszy syndykat miedzi w historii, dowiadujemy się w części drugiej.

Trzecia część wprowadza nas w historię pierwszego kapitalistycznego przedsiębiorstwa na świecie, gdzie zostało założone, kto je założył i co uczyniło go wyjątkowym. Film przybliża nam, co spowodowało rozwój Imperium Osmańskiego i od kiedy możemy mówić o protoglobalizacji świata, i jej znaczeniu.

Jak funkcjonował handel i jak rozpowszechniały się informacje handlowe, dlaczego Lizbona stała się najważniejszym portem Europy, albo kto był wynalazcom astrolabium i do czego był używany, jakie wieści przyniósł Vasco de Gama z pierwszej odkrywczej podróży do Indii i co to jest chemiczny odcisk miedzi lub skąd w rzeczywistości pochodziło 22 tony miedzi znalezionej we wraku portugalskiego statku z wybrzeża Namibii, opowiada nam część czwarta.

Pomysłodawcą, scenarzystą i reżyserem filmu jest Stanislav Manca, były informatyk. Głównym opiekunem historycznym filmu był dr Miroslav Lacko, a z wielu kolejnych polską stronę reprezentował prof. dr hab. Stanisław A. Sroka z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Mamy nadzieję, że niebawem doczekamy się i w naszym mieście premiery tego filmu w Polsce, bowiem duża część miedzi była przewożona właśnie poprzez Myślenice i dalej spławiana statkami Wisłą poprzez Kraków, który miał w ramach Hanzy, wyłączność na handel miedzią, dalej na cały świat.

 

Powiązane wiadomości